Ата-бабамыз «Еңбек қылсаң ерінбей, тояды қарның тіленбей» деп, адам баласының өз несібесін адал кәсіп пен маңдай терден іздеуі керектігін өсиет еткен. Бүгінгі нарық заманында өз ісін ашып, айналасына пайдасын тигізуге ұмтылған азаматтардың қатарының артуы — ел экономикасының ғана емес, ұлттық рухтың да өркендегенін көрсетеді. Дәл осындай берекелі істің куәсі жақында ғана киелі Келес ауданында көрініс тапты.
Аудан орталығында жаңа бизнес-идеяларды жүзеге асыруға арналған мемлекеттік қайтарымсыз гранттың І легі бойынша үміткерлердің жобаларын талқылауға арналған салмақты комиссия отырысы өтті. Бұл жиын жай ғана ресми рәсім емес, өз өңірінің дамуына үлес қоссам деген көзі ашық, көкірегі ояу азаматтардың бағын сынайтын, дәмелі жобаларымен бөлісетін үлкен алаңға айналды.
Комиссия алдына шыққан үміткерлердің қорғаған жобалары өңірдің тыныс-тіршілігін дөп басып танытқандай. Аудан азаматтары тек бір салада ғана шектеліп қалмай, сан түрлі бағыттарды қамтыпты:
— Ауыл шаруашылығы: Ата кәсіпті жаңа технологиямен ұштастыруды көздеген бағбандар мен мал өсірушілердің жобалары;
— Өндіріс пен Қызмет көрсету: Заманауи үлгідегі шеберханалар мен тұрмыстық қызмет сапасын арттыруға бағытталған идеялар;
— Ұлттық қолөнер: Ұмытылып бара жатқан төл өнерімізді жаңғыртып, көздің жауын алатын бұйымдар жасауды мақсат тұтқан шеберлердің талпынысы.
Әрбір үміткер өз жобасының маңыздылығын дәлелдеу үшін комиссия мүшелерінің қадалған сұрақтарына байсалдылықпен, нақты есеп-қисаппен жауап берді.
Биылғы мемлекеттік қайтарымсыз грант беру тәртібіне енгізілген өзгерістер — бұл салаға нағыз әділдік пен жауапкершіліктің пәрменін ала келді. Мемлекет қаржысының желге ұшпай, нақты іспен айналысатын жанға бұйыруын көздейтін сүзгі іспетті талаптар күшейтілген. Айталық, бұрын грант немесе микрокредит алып, оны игере алмағандар, қызметін уақытша тоқтатып қойған дара кәсіпкерлер, мерзімі өткен салықтық берешегі барлар немесе тұрақты еңбек шарты бар тұлғалар бұл жолы іріктеуге жіберілген жоқ. Бұл — мемлекеттік қолдаудың нағыз мұқтаж және тәуекелге бел буған шынайы кәсіпкердің қолына тиюін қамтамасыз ететін ізгі қадам.
Комиссия мүшелері әрбір жобаның «өміршеңдігіне», оның экономикалық тиімділігіне және ең бастысы — ауылда жаңа жұмыс орындарын құру әлеуетіне баса назар аударды. Өйткені, мемлекеттің бөлген қаржысы жалғыз адамның ғана емес, бірнеше отбасының күн көріс көзіне айналуы тиіс.
Бұл отырыстың тағы бір ерекшелігі — оның мүлдем жабық есік жағдайында өтпеуі. Желі қолданушылары, аудан тұрғындары мен кез келген талапкер бұл барысты Facebook әлеуметтік желісіндегі Келес аудандық Мансап орталығының ресми парақшасы арқылы тікелей эфирде тамашалай алды. Бұл — қоғамдағы жемқорлықтың алдын алып, әділдіктің салтанат құруына жасалған үлкен септік.
Алайда, грант ұтып алу — істің басы ғана. Жеңімпаз атанған азаматтармен арнайы шарт түзіліп, олардың иығына үлкен жауапкершілік жүктеледі:
Тоқсандық есептілік: Екі жыл бойы өздерінің бизнес-жоспарының қалай орындалып жатқаны туралы тоқсан сайын есеп беріп отыру;
Жұмыс орнын ашу: Алдағы 18 ай ішінде ауылдастары үшін кемінде бір тұрақты жұмыс орнын ашып, әлеуметтік жағдай жасау.
Келес ауданында өткен бұл шара — аймақ кәсіпкерлігінің тамырына қан жүгіртер игі іс. Бағы жанып, грантқа ие болған азаматтардың кәсібі өркендеп, Келес өңірінің құт-берекесін асыратын, ел игілігіне жарайтын үлкен өндіріс ошақтарына айналуына тілектеспіз. Еңбегі адал, ниеті түзу елдің ырысы ешқашан ортаймақ емес.